I-click bisag asa aron moabli
  • II. MGA PAAGI SA PAG-ILA SA DIOS
    UNANG BAHIN:
    ANG PAGPAMATOOD SA PAGTOO

    UNANG SEKSYON:
    “NAGATOO AKO” — “NAGATOO KAMI”

    KAPITULO I:
    ANG KATAKOS SA TAWO ALANG SA DIOS


    II. MGA PAAGI SA PAG-ILA SA DIOS

    31     Gilalang diha sa larawan sa Dios ug gitawag sa pag-ila ug paghigugma Kaniya, ang tawo nga nangita sa Dios makadiskobre og pipila ka mga paagi aron makaabot sa pag-ila Kaniya.
    Kini gitawag usab nga mga pamatood sa paglungtad sa Dios, dili sa kahulogan sa mga pamatood nga gigamit sa natural nga mga siyensya, kondili sa kahulogan sa “nagkahiusang ug makapakombinsir nga mga pangatarungan”, nga nagtugot kanato nga makaabot sa kasigurohan mahitungod sa kamatooran. Kining mga “paagi” sa pagduol ngadto sa Dios pinaagi sa Iyang binuhat adunay duha ka matang sa sinugdanang punto: ang pisikal nga kalibotan ug ang tawhanong persona.

    32 Ang kalibotan: Pinaagi sa pagsugod sa paglihok, pagkahimong ingon niini o pag-uswag ngadto sa usa ka kahimtang, pagkadepende o contingency, ug sa kahapsay ug katahom sa kalibotan, ang tawo makaabot sa pag-ila sa Dios isip sinugdanan ug kataposan sa uniberso.
    Mao kini ang giingon ni San Pablo mahitungod sa mga Hentil: “Kay ang mahimong mahibaloan mahitungod sa Dios klaro kanila, tungod kay gipadayag kini sa Dios ngadto kanila. Sukad pa sa paglalang sa kalibotan, ang Iyang dili makita nga kinaiya, nga mao ang Iyang walay kataposang gahum ug pagka-Dios, tin-aw nga nakita pinaagi sa mga butang nga Iyang gilalang.”[7]
    Ug si San Agustin naghatag niini nga hagit: “Pangutan-a ang katahom sa yuta; pangutan-a ang katahom sa dagat; pangutan-a ang katahom sa hangin nga nagpalapad ug nagkatag sa iyang kaugalingon; pangutan-a ang katahom sa kalangitan… pangutan-a kining tanang mga butanga. Ang tanan motubag: ‘Tan-awa, kami matahom.’ Ang ilang katahom usa ka pagpamatood [confessio]. Kining mga katahom mahimong mausab. Kinsa may naghimo kanila gawas sa Matahom nga Usa [Pulcher] nga dili mausab?”[8]

    33 Ang tawhanong persona: Pinaagi sa iyang pagkaabli ngadto sa kamatooran ug katahom, sa iyang pagbati sa moral nga kaayo, sa iyang kagawasan ug sa tingog sa iyang konsensiya, ingon man sa iyang mga pangandoy alang sa walay kinutoban ug alang sa kalipay, ang tawo mangutana sa iyang kaugalingon mahitungod sa paglungtad sa Dios.
    Diha niining tanan, iyang maila ang mga timailhan sa iyang espirituhanong kalag.
    Ang kalag, nga mao ang “binhi sa kahangturan nga atong gidala sulod sa atong kaugalingon, ug dili mahimong mapakunhod ngadto lamang sa materyal,”[9] mahimo lamang nga adunay gigikanan diha sa Dios.

    34 Ang kalibotan ug ang tawo nagpamatood nga wala sila magbaton diha sa ilang kaugalingon sa ilang unang sinugdanan ni sa ilang kataposang tumong, kondili nakig-ambit sila sa Pagka-Being mismo, nga mao lamang ang walay sinugdanan ug walay kataposan.
    Busa, sa nagkalainlaing mga paagi, ang tawo makaabot sa pag-ila nga anaa ang usa ka Kamatooran o realidad nga mao ang unang hinungdan ug kataposang tumong sa tanang butang, usa ka realidad “nga gitawag sa tanan nga Dios.”[10]

    35 Ang mga katakos sa tawo naghimo kaniya nga makahimo sa pag-abot sa pag-ila sa paglungtad sa usa ka personal nga Dios. Apan aron ang tawo makahimo sa pagsulod ngadto sa tinuod ug suod nga pakig-uban Kaniya, buot sa Dios nga ipadayag ang Iyang kaugalingon ngadto sa tawo, ug ihatag usab kaniya ang grasya nga makahimo kaniya sa pagdawat niini nga pagpadayag pinaagi sa pagtoo. Busa, ang mga pamatood sa paglungtad sa Dios makahimo sa pag-andam sa usa ka tawo alang sa pagtoo ug makatabang kaniya nga makita nga ang pagtoo dili supak sa katarungan.

    [7] Roma 1:19–20; itandi ang Buhat 14:15, 17; 17:27–28; Kaalam 13:1–9.
    [8] San Agustin, Sermo 241, 2: PL 38, 1134.
    [9] Gaudium et Spes 18 §1; itandi ang 14 §2.
    [10] San Tomas Aquinas, Summa Theologiae I, 2, 3.

0 comments:

Leave a Reply

Subscribe to: Post Comments (Atom)
Tulo ka hinungdanong pangutana nga dili nato matubag kon Biblia lamang ang atong saligan.

Una – Giunsa man nato paghibalo sa sakto nga ihap (canon) sa mga basahon sa Biblia? Sa wala pa himoa ang pagtapok sa mga basahon sa Bag-ong Tugon daghang mga basahon nga Kristohanon nga gipakaylap. Kinsa man ang nagpaila kanato sa 27 ka libro sa Bag-ong Tugon isip linamdagan? Walay lain kondili ang Simbahang Katoliko ubos sa paglamdag sa Espiritu Santo pinaagi sa Konsilyo sa Kartago sa tuig 397 AD human sa pag-aprobar sa Santo Papa mipakanaog sa mahukumon gayod ug alang sa tanang panahon kon unsang mga basahona ang maapil sa Biblia ug unsa ang dili. Ang unang mga sinulat dugay na nga nangahanaw. Ang ania kanato karon mao ang kopya sa kopya sa orihinal. Kinsa man ang nag-garantiya nga husto ug matinud-anon ang teksto sa kopya? Ang Simbahang Katoliko pinasikad sa iyang karaang Tradisyon, diha sa iyang panudlo ug sa iyang liturhiya masayod kon unsa ang matuod nga teksto ug unsa ang sayop.

Ikaduha - Giunsa man nato paghibalo nga sakto ang pagkahubad sanglit daghan kanato, ang atong gigamit nga Bibliang hubad “translation” gikan sa Hebreo, Griego, ug Aramaico? Aron pagpiho sa husto nga hubad sa atong kaugalingon kinahanglan pa nga magtuon kita sa orihinal nga pinulongan ug pipila man kanato ang makahimo niining malisod nga tahas? Sa makausa pa, kinahanglan nga mosandig kita sa autoridad sa Simbahan.

Ikatulo - Giunsa man nato pagsiguro nga husto ang atong pagsabot kun interpretasyon sa atong gibasa? Ang matag pastor nga tigtukod og bag-ong tinuhoan pulos gyod moangkon nga ang ilang sabot maoy husto apan wala silay panagkauyon kon unsa gyod ang gipasabot sa letra sa Kasulatan. Alang sa mga Katoliko ang dili masayop nga autoridad sa Simbahan nga tinukod ni Cristo ang maghatag kaniyag kasigurohan nga ang iyang nadawat mao ang lonsay nga pulong sa Dios nga walay sambog sa kasaypanan gumikan sa tawhanong panabot.
Ang Simbahan gihatagan ni Cristo sa bugtong katungod sa pagtudlo ug paghubad sa diosnong gipadayag nga nakarga sa Biblia nga mao ang diosnong gipadayag nga nasulat ug sa Tradisyon nga mao ang diosnong gipadayag nga wala na masulat ug nahipasa pinaagi sa binaba nga panudlo.

Ang Simbahan wala magkuha sa hingpit nga kasigurohan sa tanan nga gipadayag sa Dios gikan sa Biblia lamang kondili gikan sa duha ka tinubdan nga mao ang Biblia ug ang Tradisyon.

Ang Biblia ug ang Tradisyon angay nga hatagan sa samang pagtagad isip sudlanan sa pulong sa Dios. Ang katungod sa pagkadili-masayop sa pagpanudlo labot sa kinahanglan alang sa kaluwasan sa tawo wala isaad ni Cristo ngadto sa matag magbabasa sa Biblia kondili ngadto sa buhi nga autoridad sa Simbahan nga gitawag og “Magisterium” nga gilangkoban sa Sto. Papa ug sa tanang kaobispohan nga nahiusa sa Sto. Papa.
Ang Biblia naghisgot sa tulo ka matang sa tradisyon.

Una - sa mga Patriarca, “ug ang akong mga pulong nga gipasulti ko kaninyo, dili gayod mawala diha sa inyong baba ni sa baba sa inyong mga anak ug mga apo sukad karon ug hangtod sa kahangtoran” (Isa. 59:21).

Ikaduha - sa mga Apostoles, si San Pablo nag-awhag, “mga igsoon hupti ninyo nga malig-on ang mga pagtulon-an nga among gitudlo kaninyo pinaagi sa among mga sulat o sa among tradisyon” (2 Tes. 2:15) ug siya usab nagpahimangno, likayi ninyo kadtong dili modawat sa atong tradisyon” (2 Tes. 3:6).

Ikatulo - sa mga Judio, nga mao ang gisaway ni Cristo sa Mat. 15:2-6 tungod kay sila nagtudlo nga kon ang usa ka tawo may ikatabang unta sa iyang amahan o inahan, apan siya moingon, “iya kini sa Dios”, dili na kinahanglan nga tahoron niya ang iyang amahan.