I-click bisag asa aron moabli
  • Christian Economy
    Unsay buot ipasabot ug Christian Economy sa atong Simbahang Katolika?

    Ang pulong nga "Christian Economy" (o kasagaran gitawag sa Simbahang Katoliko nga "Divine Economy" o "Economy of Salvation" / Economia sa Kaluwasan) wala nagpasabot og kwarta, bangko, o panalapi.

    Sa doktrina sa Simbahang Katoliko, kini nagpasabot sa plano, pagdumala, ug pamaagi sa Ginoo sa pagluwas sa katawhan.

    Gikan kini sa Griyegong pulong nga oikonomia, nga ang literal nga kahulogan kay "pagdumala sa panimalay" (household management o stewardship). Sa konteksto sa Simbahan, ang "panimalay" sa Ginoo mao ang tibuok kalibotan ug ang Iyang pamilya mao ang katawhan.

    Kini gibahin sa duha ka importanteng aspeto sa pagtulon-an sa Simbahan:

    1. Ang Plano sa Kaluwasan (Divine/Salvation Economy)
    Kini nagrepresentar sa tanang gihimo sa Ginoo sukad sa sinugdanan hangtod sa kataposan alang sa kaluwasan sa tawo:

    • Ang Pagbuhat (Creation): Gihimo sa Ginoo ang kalibotan ug ang tawo.

    • Ang Pagpadayag (Revelation): Giunsa sa Ginoo pagpadayag ang Iyang kaugalingon pinaagi sa mga propeta sa Daang Tipan.

    • Ang Pagpakatawo ni Kristo (Incarnation & Redemption): Ang kinapungkayan sa plano diin gipadala sa Amahan si Hesukristo aron mamatay ug mabanhaw alang sa pagpapas sa atong mga sala.

    2. Ang Sacramental Economy (Sacramental Dispensation)
    Kini mao ang pamaagi sa Ginoo karon sa pag-apod-apod sa mga grasya sa kaluwasan ngadto sa mga tawo samtang wala pa mibalik si Kristo.

    • Kini gihimo pinaagi sa Liturhiya ug sa Pito ka Sakramento sa Simbahan (sama sa Bunyag, Komunyon, Kumpisal, ug uban pa).

    • Pinaagi niining "sacramental economy," ang mga bunga sa sakripisyo ni Cristo sa krus personal nga moabot ug modapat sa atong kinabuhi.


    Aduna usay Catholic Social Teaching sa Ekonomiya nga nagpasabot sa Baroganan sa Simbahan bahin sa kwarta ug katilingban. . Ang pagtulon-an nag-ingon nga ang katuyoan sa ekonomiya sa kalibotan kinahanglan mag-alagad sa dignidad sa tawo ug sa kaayohan sa tanan, ilabi na sa mga kabus, ug dili lang alang sa dako nga ginansya).

0 comments:

Leave a Reply

Subscribe to: Post Comments (Atom)
Tulo ka hinungdanong pangutana nga dili nato matubag kon Biblia lamang ang atong saligan.

Una – Giunsa man nato paghibalo sa sakto nga ihap (canon) sa mga basahon sa Biblia? Sa wala pa himoa ang pagtapok sa mga basahon sa Bag-ong Tugon daghang mga basahon nga Kristohanon nga gipakaylap. Kinsa man ang nagpaila kanato sa 27 ka libro sa Bag-ong Tugon isip linamdagan? Walay lain kondili ang Simbahang Katoliko ubos sa paglamdag sa Espiritu Santo pinaagi sa Konsilyo sa Kartago sa tuig 397 AD human sa pag-aprobar sa Santo Papa mipakanaog sa mahukumon gayod ug alang sa tanang panahon kon unsang mga basahona ang maapil sa Biblia ug unsa ang dili. Ang unang mga sinulat dugay na nga nangahanaw. Ang ania kanato karon mao ang kopya sa kopya sa orihinal. Kinsa man ang nag-garantiya nga husto ug matinud-anon ang teksto sa kopya? Ang Simbahang Katoliko pinasikad sa iyang karaang Tradisyon, diha sa iyang panudlo ug sa iyang liturhiya masayod kon unsa ang matuod nga teksto ug unsa ang sayop.

Ikaduha - Giunsa man nato paghibalo nga sakto ang pagkahubad sanglit daghan kanato, ang atong gigamit nga Bibliang hubad “translation” gikan sa Hebreo, Griego, ug Aramaico? Aron pagpiho sa husto nga hubad sa atong kaugalingon kinahanglan pa nga magtuon kita sa orihinal nga pinulongan ug pipila man kanato ang makahimo niining malisod nga tahas? Sa makausa pa, kinahanglan nga mosandig kita sa autoridad sa Simbahan.

Ikatulo - Giunsa man nato pagsiguro nga husto ang atong pagsabot kun interpretasyon sa atong gibasa? Ang matag pastor nga tigtukod og bag-ong tinuhoan pulos gyod moangkon nga ang ilang sabot maoy husto apan wala silay panagkauyon kon unsa gyod ang gipasabot sa letra sa Kasulatan. Alang sa mga Katoliko ang dili masayop nga autoridad sa Simbahan nga tinukod ni Cristo ang maghatag kaniyag kasigurohan nga ang iyang nadawat mao ang lonsay nga pulong sa Dios nga walay sambog sa kasaypanan gumikan sa tawhanong panabot.
Ang Simbahan gihatagan ni Cristo sa bugtong katungod sa pagtudlo ug paghubad sa diosnong gipadayag nga nakarga sa Biblia nga mao ang diosnong gipadayag nga nasulat ug sa Tradisyon nga mao ang diosnong gipadayag nga wala na masulat ug nahipasa pinaagi sa binaba nga panudlo.

Ang Simbahan wala magkuha sa hingpit nga kasigurohan sa tanan nga gipadayag sa Dios gikan sa Biblia lamang kondili gikan sa duha ka tinubdan nga mao ang Biblia ug ang Tradisyon.

Ang Biblia ug ang Tradisyon angay nga hatagan sa samang pagtagad isip sudlanan sa pulong sa Dios. Ang katungod sa pagkadili-masayop sa pagpanudlo labot sa kinahanglan alang sa kaluwasan sa tawo wala isaad ni Cristo ngadto sa matag magbabasa sa Biblia kondili ngadto sa buhi nga autoridad sa Simbahan nga gitawag og “Magisterium” nga gilangkoban sa Sto. Papa ug sa tanang kaobispohan nga nahiusa sa Sto. Papa.
Ang Biblia naghisgot sa tulo ka matang sa tradisyon.

Una - sa mga Patriarca, “ug ang akong mga pulong nga gipasulti ko kaninyo, dili gayod mawala diha sa inyong baba ni sa baba sa inyong mga anak ug mga apo sukad karon ug hangtod sa kahangtoran” (Isa. 59:21).

Ikaduha - sa mga Apostoles, si San Pablo nag-awhag, “mga igsoon hupti ninyo nga malig-on ang mga pagtulon-an nga among gitudlo kaninyo pinaagi sa among mga sulat o sa among tradisyon” (2 Tes. 2:15) ug siya usab nagpahimangno, likayi ninyo kadtong dili modawat sa atong tradisyon” (2 Tes. 3:6).

Ikatulo - sa mga Judio, nga mao ang gisaway ni Cristo sa Mat. 15:2-6 tungod kay sila nagtudlo nga kon ang usa ka tawo may ikatabang unta sa iyang amahan o inahan, apan siya moingon, “iya kini sa Dios”, dili na kinahanglan nga tahoron niya ang iyang amahan.